Wat als je jezelf pas mag accepteren wanneer een ander je goedkeurt? Over eigenwaarde, afhankelijkheid en de zoektocht naar bevestiging
Hoe kinderen op verschillende leeftijden rouwen
juni 26, 2026Wat gebeurt er als één collega werkelijk open de intervisie ingaat, terwijl anderen dat niet doen?
juni 26, 2026Wat als je jezelf pas mag accepteren wanneer een ander je goedkeurt?
Over eigenwaarde, afhankelijkheid en de zoektocht naar bevestiging
Door Fred Hooft, systeemtherapeut
Sommige mensen lijken voortdurend op zoek naar bevestiging.
Niet omdat ze aandacht willen.
Niet omdat ze arrogant zijn.
Niet omdat ze zichzelf zo belangrijk vinden.
Maar juist omdat ze diep vanbinnen moeite hebben om zichzelf belangrijk genoeg te vinden.
Hun gevoel van eigenwaarde hangt niet zozeer af van wat zij zelf van zichzelf vinden.
Het hangt af van wat anderen van hen vinden.
Pas wanneer iemand zegt dat ze goed genoeg zijn, voelen ze zich even goed genoeg.
Pas wanneer iemand trots op hen is, kunnen ze trots zijn op zichzelf.
Pas wanneer iemand hen waardeert, voelen ze zich waardevol.
De ander wordt als het ware de spiegel waarin zij mogen zien dat ze bestaan.
Dat is vaak vermoeiend.
Want spiegels zijn onbetrouwbaar.
Soms kijkt iemand liefdevol naar je.
Soms kritisch.
Soms afwezig.
En wanneer jouw zelfbeeld afhankelijk is van die spiegel, verandert jouw gevoel over jezelf voortdurend mee.
Hoe ontstaat dat?
Vaak begint dit niet op volwassen leeftijd.
Veel kinderen leren zichzelf kennen via de ogen van hun ouders.
Dat is normaal.
Een kind heeft de blik van een ouder nodig om te ontdekken:
“Ik ben welkom.”
“Ik ben belangrijk.”
“Ik doe ertoe.”
Wanneer die bevestiging onvoldoende aanwezig is, onvoorspelbaar is of afhankelijk wordt van prestaties, ontstaat soms een ander verhaal.
Dan leert een kind onbewust:
“Ik weet niet of ik goed genoeg ben.”
“Dat hangt af van wat anderen van mij vinden.”
Eigenwaarde wordt dan iets dat van buiten moet komen.
Niet iets dat van binnenuit gevoeld wordt.
De prijs die je daarvoor betaalt
Mensen die afhankelijk zijn van goedkeuring van anderen worden vaak heel gevoelig voor afwijzing.
Een kritische opmerking kan voelen als een aanval op hun identiteit.
Een conflict kan voelen alsof de relatie op het spel staat.
Een teleurstelling kan voelen als bewijs dat ze tekortschieten.
Daardoor gaan veel mensen harder werken.
Ze passen zich aan.
Ze zorgen voor anderen.
Ze vermijden conflicten.
Ze presteren.
Ze proberen geliefd te worden.
Maar hoe harder ze hun best doen om waardering te verdienen, hoe afhankelijker ze vaak worden van die waardering.
Er ontstaat een vicieuze cirkel.
Het moeilijke van verandering
Veel mensen denken dat de oplossing is om meer complimenten te krijgen.
Meer bevestiging.
Meer waardering.
Maar meestal werkt dat maar tijdelijk.
Want als je jezelf niet vertrouwt, ga je uiteindelijk ook de complimenten wantrouwen.
“Ze zeggen het vast alleen om aardig te zijn.”
“Als ze mij echt zouden kennen, zouden ze anders denken.”
De echte verandering ontstaat vaak wanneer iemand langzaam leert om zichzelf te zien zonder voortdurend door de ogen van anderen te kijken.
Dat is niet hetzelfde als arrogant worden.
Of vinden dat niemand meer belangrijk is.
Het betekent dat de mening van anderen niet langer bepaalt of jij bestaansrecht hebt.
Misschien is dat wel de kern
Psychologische groei gaat niet over nooit meer geraakt worden door wat anderen vinden.
We blijven sociale wezens.
We hebben elkaar nodig.
Maar gezonde eigenwaarde ontstaat wanneer waardering van anderen een aanvulling wordt in plaats van een voorwaarde.
Wanneer je kunt denken:
“Het is fijn als je mij waardeert.”
In plaats van:
“Ik kan mezelf pas waarderen als jij dat doet.”
Misschien begint zelfacceptatie niet bij harder je best doen om goedgekeurd te worden.
Misschien begint zij op het moment dat je jezelf voorzichtig leert zien, ook wanneer niemand applaudisseert.
En ontdekt dat jouw waarde niet afhankelijk is van de vraag of iemand anders die vandaag wel of niet kan zien.